Duy trì hệ vi sinh ổn định trong ao

Đánh giá bài viết

Hệ vi sinh đóng vai trò quan trọng trong phân hủy chất hữu cơ, chuyển hóa các hợp chất chứa nitơ và góp phần duy trì chất lượng nước ao tôm. Tuy nhiên, hoạt động của hệ vi sinh có thể bị ảnh hưởng khi lượng thức ăn thừa, chất thải tăng cao hoặc các yếu tố môi trường thay đổi đột ngột.

Định kỳ bổ sung vi sinh

Chế phẩm vi sinh thường được sử dụng để bổ sung các nhóm vi khuẩn có khả năng phân hủy chất hữu cơ hoặc tham gia chuyển hóa các hợp chất chứa nitơ.

Trước khi sử dụng, cần xác định mục đích xử lý và lựa chọn chế phẩm phù hợp. Các sản phẩm hướng đến phân hủy chất hữu cơ, hỗ trợ chuyển hóa nitơ hoặc cải thiện nền đáy có thể có thành phần và cơ chế hoạt động khác nhau. Vì vậy, không nên sử dụng nhiều sản phẩm cùng lúc chỉ với mục tiêu tăng lượng vi sinh trong ao.

Người nuôi nên bổ sung chế phẩm vi sinh vào thời điểm môi trường tương đối ổn định, tránh lúc tôm đang chịu stress do thiếu ôxy, biến động nhiệt độ hoặc sau mưa lớn. Liều sử dụng cần tuân thủ hướng dẫn của nhà sản xuất.

Bổ sung chế phẩm vi sinh vào thời điểm môi trường tương đối ổn định. Ảnh: Tép Bạc

Kiểm soát lượng thức ăn

Khẩu phần cần được điều chỉnh theo sức ăn thực tế, kích cỡ, mật độ và tình trạng sức khỏe của tôm. Khi tôm giảm ăn do thời tiết hoặc môi trường thay đổi, cần giảm lượng thức ăn tương ứng thay vì duy trì khẩu phần cũ.

Sử dụng sàng ăn và theo dõi phản ứng bắt mồi giúp kiểm soát lượng thức ăn chính xác hơn. Nếu thức ăn còn nhiều sau thời gian cho ăn, cần đánh giá lại khẩu phần cho những cữ tiếp theo.

Cần đặc biệt chú ý những giai đoạn tôm thay đổi sức ăn hoặc môi trường biến động. Cho ăn vượt nhu cầu trong thời điểm này có thể khiến chất hữu cơ tăng nhanh, kéo theo sự gia tăng nhu cầu ôxy và các hợp chất chứa nitơ.

Duy trì các thông số môi trường ổn định

Ôxy hòa tan (DO) cần được đặc biệt chú ý vì nhiều nhóm vi sinh tham gia phân hủy chất hữu cơ và chuyển hóa nitơ cần môi trường giàu ôxy. DO thường giảm vào ban đêm và thấp nhất vào gần sáng, do đó cần theo dõi ở thời điểm này để có phương án vận hành quạt nước, sục khí phù hợp.

Quạt nước có tác dụng cung cấp ôxy, vừa tạo dòng chảy, hạn chế vùng nước tù và gom chất thải về khu vực tập trung, qua đó giảm tích tụ chất hữu cơ ở đáy ao.

Ao có mật độ cao cần bố trí quat nước hợp lý để giảm các vùng đáy thiếu ôxy, nơi chất hữu cơ dễ tích tụ và phân hủy không hoàn toàn.

pH cũng cần được theo dõi vào các thời điểm cố định trong ngày để nhận biết biên độ dao động. Độ kiềm có vai trò quan trọng đối với khả năng đệm của nước, giúp hạn chế biến động pH. Sau mưa lớn hoặc khi cấp nước mới, cần kiểm tra lại pH, độ kiềm, độ mặn và nhiệt độ.

Giảm thiểu sử dụng hóa chất

Hóa chất giúp sát khuẩn, xử lý nước nhưng sử dụng không phù hợp có thể làm xáo trộn hệ vi sinh, ảnh hưởng cả vi sinh có lợi và bất lợi. Do đó, không nên sử dụng hóa chất theo thói quen hoặc chỉ dựa vào màu, mùi nước. Cần xác định rõ vấn đề, nguyên nhân và lựa chọn sản phẩm phù hợp, sử dụng đúng liều theo hướng dẫn, không tự ý tăng liều.

Khi bắt buộc phải sử dụng chất sát khuẩn hoặc sản phẩm có khả năng ảnh hưởng đến hệ vi sinh, cần tính toán thời điểm xử lý phù hợp. Không nên bổ sung vi sinh ngay sau khi xử lý hóa chất nếu hoạt chất vẫn còn khả năng tác động đến vi sinh vật. Cần dựa vào đặc tính của từng sản phẩm và hướng dẫn kỹ thuật để xác định thời điểm bổ sung trở lại.

Nguyễn An